Felicitas

Jonge Gezinnen - de site over zwangerschap en ouderschap Felicitas Ouders Van Nu Kinderen Groter Groeien Kek OOK
Vruchtbaarheid

Wanneer ben je precies vruchtbaar?

Vrij je met de bedoeling om zwanger te worden, dan is het handig om te weten wanneer je vruchtbaar bent. Maar: hóe weet je dat?
Vruchtbare periode bij een regelmatige cyclus
Wil je graag zwanger worden, dan is het handig om te weten wanneer je vruchtbaar bent. Een ideale regelmatige menstruatiecyclus duurt 28 dagen (= 4 weken). Op de dag dat je menstruatie begint, begint je menstruatiecyclus (= dag 1). De cyclus duurt tot de eerste dag van de volgende menstruatie. De cyclus verloopt in twee fasen. De eerste fase is de periode van voor de eisprong. Op dag 14 heb je bij een ideale regelmatige cyclus je eisprong. De tweede fase is de periode van na de eisprong.

Bij een regelmatige cyclus heb je ongeveer 14 dagen voor het begin van je menstruatie een eisprong. Het eerste deel van de cyclus is variabel. Bij sommige vrouwen duurt deze periode juist korter of langer dan 14 dagen. Een cycluslengte van 21 tot 35 dagen is normaal. Als de cyclus langer duurt, verschuift het moment van de eisprong naar achteren. Duurt de cyclus korter, dan verschuift de eisprong naar voren. De tweede helft van de cyclus duurt wel 14 dagen (hooguit 14 dagen). Dus na de eisprong word je na 14 dagen weer ongesteld.

Vruchtbaar ben je bij een regelmatige cyclus tussen de elfde en de vijftiende dag (op dag 14 is de eisprong). De vrijgekomen eicel leeft dan tussen de 12 en 24 uur (= ½  à 1 dag). Een zaadcel leeft soms zelfs 72 uur (= 3 dagen).

Vrijen voor een baby
Je bent vruchtbaar vlak vóór de eisprong. De periode dat bevrucht kunt raken, hangt af van de kracht van het zaad. Gewoonlijk leeft zaad zo’n 3 dagen in de baarmoederhals, maar je hebt zaad dat korter of zelfs langer leeft. Als je 3 dagen voor je eisprong vrijt, heb je de meeste kans op een bevruchting. Vrij in ieder geval  vlak vóór of op de dag van de eisprong vrijt. Zorg ervoor dat er zaadcellen liggen te wachten in de baarmoederhals voordat je een eisprong hebt.

Vrij in de tweede week van de cyclus om de dag. Houd dit vol totdat je zeker weet dat de eisprong achter de rug is. Verhoog de zwangerschapskans door vlak voor de verwachte eisprong dagelijks te vrijen.

Je herkent een eisprong aan: Baarmoederhalsslijm
Aan de verandering van je baarmoederhalsslijm kun je je vruchtbare dagen herkennen. Gebruik een wit wc-papiertje of gebruik je vingers om de textuur van het slijm na te gaan. Slijm (of afscheiding) in je onderbroek ziet er anders uit omdat het opgedroogd kan zijn.

Baarmoederslijm is in de eerste week van je cyclus (de dagen van je menstruatie en de dagen erna) dik, wit en plakkerig. En het kan wat zurig ruiken. Als je het slijm tussen je vingers houdt, behoudt het zijn vorm. Dit taaie slijm sluit de baarmoeder af en zaadcellen kunnen daardoor moeilijk doordringen. Het is in deze periode heel erg moeilijk om zwanger te worden.

Naarmate de eisprong nadert, neemt de hoeveelheid slijm (afscheiding) toe. Ook wordt het dunner en het ziet er ‘wolkig’ uit. Tussen je vingers voelt het nattig aan en het is rekbaar. 

Rond de eisprong is je baarmoederhalsslijm helder, elastisch en minder zuur. Het slijm is draderig. De zaadcellen kunnen hierdoor makkelijker via de baarmoederhals de baarmoeder binnendringen. Meestal een dag voor de eisprong is het slijm het meest overvloedig, dun en draderig. De afscheiding lijkt dan op rauw eiwit; het is schoon, helder en vrijwel reukloos. Het voelt glibberig aan en je kunt er tussen je vingers draden van trekken.

Gebruik als je zwanger wilt worden geen vaginale douches. Deze tasten het slijm aan en het baarmoederslijm helpt de zaadcellen juist naar ‘boven te klimmen’ naar de baarmoeder.

Ovulatiepijn
Sommige vrouwen hebben rond hun eisprong last van ovulatiepijn. Dit is een duidelijk aanwijsbare pijn (kramp) links of rechts in de onderbuik. De ovulatiepijn komt door de spanning in de follikel (de eicel met de omringende cellagen) en de eierstok. Ovulatiepijn lijkt op menstruatiepijn. Deze pijn voel je voor de eisprong. Soms duurt de ovulatiepijn een paar uur, maar het kan ook een dag duren.

Als de ovulatiepijn over is, is ook de eisprong voorbij. Als je zwanger wilt worden, kun je vrijen als de pijn optreedt. Je bent dan net op tijd. De eicel leeft immers ongeveer 12 à 24 uur.

Borsten
In de eerste fase van de cyclus zijn de borsten iets minder gevuld. Na de eisprong gaat de tweede fase van de cyclus in. De borsten zijn in deze tweede fase voller. Vlak voor de menstruatie kunnen je borsten zelfs gespannen en pijnlijk zijn. Heb je last van deze veranderingen van je borsten tijdens de cyclus? Onthoud dan dat je in de ‘minder gevulde’-fase (dus de eerste fase van de cyclus) je het vruchtbaarst bent.

Temperatuur
Met de basale temperatuur curve (BTC) bepaal je achteraf wanneer en of je een eisprong hebt. De BTC is de temperatuur die je lichaam heeft tijdens volledige rust, dus zonder dat het opgewarmd is door enige activiteit. Om het tijdstip van je eisprong te bepalen, kun je je temperatuur iedere dag bijhouden in een curve. Neem iedere morgen voor het opstaan (op hetzelfde tijdstip en dezelfde manier) je temperatuur op. Doe dit bij voorkeur rectaal. Houd deze temperatuur bij in een curve (overzicht).

Start met het opnemen van je temperatuur aan het begin van een nieuwe cyclus (dag 1 van je menstruatie). 1 of 2 dagen na je eisprong stijgt je temperatuur met ongeveer 0,3 tot 0,5 graden. Na 14 dagen daalt de temperatuur en word je ongesteld. Blijft je temperatuur echter hoog, dan zou je wel eens zwanger kunnen zijn.

Al deze informatie is achteraf; het is een manier om je cyclus in kaart te brengen. Als je na een maand een temperatuurverschil in de hoogte hebt waargenomen, kun je daaraan afleiden dat je een eisprong hebt gehad.

Wel kun je als je een zeer regelmatige cyclus hebt ongeveer voorspellen wanneer je volgende eisprong zal plaatsvinden. Neem hiervoor een paar maanden achter elkaar je temperatuur op. Ga na of je temperatuur steeds op dezelfde dag binnen de cyclus stijgt. Als dit zo is, vrij dan voor de dag voordat je temperatuur stijgt als je zwanger wilt worden.

Het achterhalen van je eisprong aan de hand van de temperatuurcurve heeft helaas geen zin als je een onregelmatige cyclus hebt.

Ovulatietest
Bij de drogist, apotheek of een online winkel kun je een ovulatietest kopen. De ovulatietest is een urinetest waarmee je nagaat wanneer je meest vruchtbare dagen zijn. Voor het nagaan van je eisprong geldt ook voor de ovulatietest: het heeft alleen zin als je een regelmatige cyclus hebt.

Vlak voor de eisprong geeft je lichaam een stoot van het luteïniserend hormoon (LH) af. Het is een geslachtshormoon dat bij de vrouw de eirijping en de eisprong (ovulatie) stimuleert. Hierop is de ovulatietest gebaseerd. Door het LH te meten kun je bepalen of er een eisprong aankomt.

Bestel nu via de Jonge Gezinnen Shop een ovulatietest

februari 2008
nieuwsbrief
Al het opvoed- en zwangerschapsnieuws, aanbiedingen en informatie gratis in je mailbox.